Ciąża to stan fizjologiczny, w którym organizm matki podlega rozmaitym zmianom adaptacyjnym. Nawet 90% ciężarnych może zaobserwować u siebie zmiany skórne różnego typu. Dlaczego powstają i jakie zmiany skórne można zaobserwować w ciąży? Na te i inne pytania odpowiada poniższy tekst, który napisała dr Marta Hasse-Cieślińska.

Zmiany skórne w ciąży – dlaczego powstają?

Przede wszystkim w ciąży rośnie poziom żeńskich hormonów płciowych: progesteronu i estrogenów. Ich podstawowym zadaniem jest utrzymanie ciąży i jej szczęśliwe zakończenie, jednak czynniki hormonalne oraz związana z nimi modyfikacja procesów metabolicznych i immunologicznych oddziałuje na wszystkie układy i narządy organizmu przyszłej matki w tym na skórę i jej przydatki.

Zmiany skórne w ciąży – co możesz zaobserwować?

Na początku warto sobie uświadomić, jakie zmiany skórne mogą wystąpić podczas ciąży. Otóż zmiany skórne, jakie obserwuje się w przebiegu ciąży, można podzielić na:

    • Skórne objawy ciąży czy zmiany skórne towarzyszące ciąży.
    • Choroby skóry modyfikowane przez ciążę (czyli obecne przed ciążą choroby skóry, których przebieg w ciąży ulega zmianie: złagodzeniu lub zaostrzeniu np. łuszczyca czy trądzik).
    • Choroby skóry bezpośrednio związane z ciążą, czyli tzw. dermatozy ciążowe to znaczy choroby skóry sprowokowane przez ciąże, występujące wyłącznie u ciężarnych.

Najczęstsze zmiany skórne podczas ciąży

Przejdźmy do omówienia najczęściej obserwowanych zmian skórnych, które towarzyszą ciąży. Zmiany te zwykle mają charakter przejściowy i zwykle pozostają bez wpływu na stan zdrowia matki i dziecka. Zmiany skórne towarzyszące ciąży często określane są jako zmiany fizjologiczne i mogą dotyczyć nawet 90% ciężarnych.

zmiany

Do najczęstszych skórnych objawów ciąży należą:

1) Zmiany dotyczące jakości skóry:

    • Zwiększone napięcie skóry: skóra jest dobrze nawilżona, miękka i zwykle rzadziej się przetłuszcza (choć czasem bywa wręcz odwrotnie).
    • Wzrost grubości podskórnej tkanki tłuszczowej (najczęściej zauważalny na twarzy karku i biodrach).
    • Rozstępy ciężarnych – będące wynikiem szybkiego wzrostu obwodu brzucha, ud, sutków, czyli następstwem szybkiego rozciągania skóry przy wysokim stężeniu hormonów sterydowych.

2) Zmiany dotyczące przydatków skóry:

    • Szybszy wzrost włosów – włosy w ciąży są zwykle gęstsze, pełne blasku, nie wypadają i rosną dłuższe, ale pod koniec ciąży zdarza się u niektórych pacjentek łysienie typu męskiego.
    • Szybszy wzrost paznokci, które jednak są bardziej kruche i miękkie niż przed ciążą.
    • Hirsutyzm ciężarnych, czyli pojawienie się włosów ostatecznych w obrębie twarzy, brzucha i podbrzusza - ten objaw zwykle ustępuje samoistnie po porodzie.
    • Wzmożona potliwość, czego konsekwencja mogą być potówki i wyprysk potnicowy.

3) Zmiany barwnikowe:

    • Wzrost ilości barwnika w skórze i błonach śluzowych czyli hiperpigmentacja, która najczęściej dotyczy otoczek brodawek sutkowych, okolicy rządów płciowych, kresy białej oraz dołów pachowych.
    • Wzrost wrażliwości skóry na promieniowanie UV czego następstwem może być wystąpienie przebarwień (na twarzy pojawia się ostuda ciężarnych– czyli nieregularne plamy barwy od żółtawej do ciemnobrunatnej).
    • Znamiona barwnikowe ulegają ściemnieniu (podobnie jak piegi), zwiększać może się także ich liczba i rozmiar – UWAGA w każdym przypadku zmian w obrębie znamion barwnikowych (tzw. pieprzyków) warto udać się do dermatologa.

4) Zmiany naczyniowe:

    • Zaczerwienienie i przerost dziąseł, nadziąślak ciężarnych.
    • Zwiększona rozciągliwości i zmniejszone napięcie ścian naczyń skutkują poszerzeniem żył powierzchownych na brzuchu, podudziach i w okolicy brodawek sutkowych.
    • Rumień dłoni (80% ciężarnych).
    • Obrzęki, szczególnie dokuczliwe w drugiej połowie ciąży, dotyczące najczęściej podudzi i rąk.
    • Skłonność do powstawania żylaków najczęściej w obrębie podudzi, ud czy odbytu.
    • Naczyniaki gwiaździste, czyli małe czerwone punkty otoczone siecią promieniście rozchodzących się, poszerzonych naczyń występują u 70% ciężarnych, zlokalizowane na twarzy, szyi, kończynach górnych i górnej części tułowia.

5) Inne

    • Włókniaki miękkie, które często wysiewają się na karku, szyi i w dołach pachowych.